IPCC AR5 concept gelekt – invloed van zon op opwarming nog steeds minimaal

Het is intussen bij de fervente blog-lezers wel bekend dat het concept IPCC rapport naar buiten is gebracht door een skeptische “expert reviewer”, Alec Rawls.

Dit is tegen de uitdrukkelijke afspraak in die elke “expert reviewer” aangaat door zich als zodanig in te schrijven (en vrijwel iedereen die dat wil kan dat, dus aan de titel “expert reviewer” moet niet al te zwaar getild worden).

Rawls beweert dat volgens het nieuwe IPCC rapport (werkgroep 1 van AR5) de zon een grotere invloed zou hebben op het klimaat. De skeptische blog WUWT noemt het een

game-changing admission of enhanced solar forcing

Dit is tegengesteld aan wat er in het concept-rapport staat te lezen, namelijk dat de klimaatforcering door de zon naar beneden is bijgesteld. Wat Rawls en Watts bedoelen is echter dat het effect van de zon zou worden versterkt door kosmische straling. Dat wordt in hoofdstuk 7 besproken, en inderdaad zijn er intussen voorzichtige aanwijzingen dat kosmische straling kan bijdragen aan de vorming van aerosolen, microscopisch kleine deeltjes in de lucht (“fijn stof”). Maar dan ben je nog mijlenver verwijderd van een eventueel effect op het mondiale klimaat (zie bijv mijn beschrijving van de verschillende stappen in dat proces).

De zin die niet werd geciteerd door Rawls c.s., maar wel in de conceptversie staat, gaat over de ordegrootte van de amplificatie. Er wordt geschreven dat (via Ben Lankamp):

Hoewel alle studies een aantoonbare fysische relatie tussen kosmische straling en wolkencondensatiedeeltjes (CCN) vinden, lijkt de reactie te zwak om enig significant stralingseffect te hebben, omdat het mechanisme niet in staat is om de mondiale concentratie van deze deeltjes te beïnvloeden.

En

kosmische straling kan bijdragen aan aerosolvorming in de vrije troposfeer, maar het effect is te zwak om enige invloed te hebben op het klimaat tijdens de zonnecyclus of gedurende de laatste eeuw. (…) Er is geen robuuste associatie tussen kosmische straling en bewolkingsgraad geïdentificeerd.

Ben Lankamp vat het als volgt samen: Ja, er zijn meer manieren waarop de zon invloed heeft op de atmosfeer op aarde dan alleen via ‘gewone’ straling, maar nee, de kwantitatieve invloed van de zon op moderne klimaatverandering wordt niet groter ingeschat dan in eerdere rapporten.

Elders in het concept rapport wordt geconcludeerd dat het “extreem onwaarschijnlijk” is dat de bijdrage van de zon aan de opwarming sinds 1950 groter zou zijn dan die van broeikasgassen.

Voor verdere berichtgeving (in het Engels) hierover, zie bijv SkS en ABC (goed interview met een van de hoofdauteurs van het bewuste hoofdstuk). Over de invloed van de zon op het klimaat, zie bijv de (Nederlandstalige) gastblog van Jos Hagelaars of mijn eerdere Engelstalige zonneblog. De invloed van de zon zal ook nog uitgebreid aan bod komen in de skeptische top-10 van Hans Custers – nog even geduld voor deel 4, 8 en 9.

Het IPCC heeft een statement uitgebracht over het naar buiten gebrachte concept, waarin o.a. wordt benadrukt dat het om een concept gaat (en dus nog kan en zal veranderen). Over de voors en tegens van het vertrouwelijk proberen te houden van de concept teksten wordt intussen ook weer hevig gediscussieerd. Het lijkt in ieder geval schier onmogelijk om met een zo massaal en open review proces de vertrouwlijkheid te waarborgen (AR4 werd ook voortijdig gelekt). Dat vormt dus een dilemma in het licht van de op zich goede redenen om het schrijfproces (en dus ook de review) in relatieve rust te kunnen uitvoeren.

16 Reacties op “IPCC AR5 concept gelekt – invloed van zon op opwarming nog steeds minimaal

  1. Hi Bart,

    Goed dat je nog even wijst op de mallotige ‘interpretatie’ door WUWT van één zinnetje in de ‘draft’ van AR5, terwijl men de context – twee pagina’s met toelichting over dat onderwerp, én de conclusies – weglaat. Zelfs de ene zin die Rawls er uitgeknipt heeft, interpreteert hij onjuist: het woordje ‘seems’ staat daar niet voor niets.

    Prof. Steve Sherwood, lead author van het betreffende hoofdstuk, geeft het duidelijk aan in het radiointerview dat je al noemt: http://www.abc.net.au/pm/content/2012/s3654926.htm

    MARK COLVIN: They’re saying that it is the first indication that the IPCC recognises something called solar forcing.

    STEVE SHERWOOD: It’s not the first time it recognises it. What it shows is that we looked at this. We look at everything. The IPCC has a very comprehensive process where we try to look at all the influences on climate and so we looked at this one.

    And there have been a couple of papers suggesting that solar forcing affects climate through cosmic ray/cloud interactions, but most of the literature on this shows that that doesn’t actually work.

    MARK COLVIN: So you’re saying that you’ve managed to basically eliminate this idea that sunspots or whatever are more responsible for global warming than human activity.

    STEVE SHERWOOD: Based on the peer-reviewed literature that’s available now, that looks extremely unlikely.

    MARK COLVIN: So what have these people done? Is this just a case of cherry-picking a sentence?

    STEVE SHERWOOD: Yeah, it’s a pretty severe case of that, because even the sentence doesn’t say what they say and certainly if you look at the context, we’re really saying the opposite.

  2. @Bob Brand: het voortreffelijke artikel van Liu et al, “Impact of declining Arctic sea ice on winter snowfall”, (uit PNAS van maart 2012), waar jij in een eerdere discussie naar verwees, heeft AR5 niet gehaald.

  3. Een hele gemeenschap die zich druk maakt over aerosolen die het gevolg zijn van kosmische straling die aan de andere kant geen zier geeft om alle andere natuurlijke aerosolen. Dat is bizar. Minstens zo bizar als Alec Rawls die het woord ‘seems’ leest als ‘appears’ en zo hele hordes meekrijgt.

    Ik vraag me ook af in hoeverre het IPCC deze dingen zo verwoordde om te laten zien dat signalen van buiten de wetenschap en ook weerlegde wetenschappelijke publicaties over dit onderwerp wel de aandacht hebben gehad. Wat de reden dan ook was, je kunt het toch nooit goed doen.

  4. Wat? Simon Roozendaal (van Elsevier) en de Climategate.nl plottertjes die zonder een kritische noot, maar met de nodige suggesties to ‘verdoezeling’ door het IPCC, klimaatseptische misinformatie overnemen? Wie had dat nou verwacht…
    Wederom laten deze septici blijken uit welk hout ze werkelijk gesneden zijn.

  5. Beste Hans Verbeek,

    Het voortreffelijke artikel van Liu et al .. heeft AR5 niet gehaald.

    Nou ja, voortreffelijk? Het is zeker een aardig artikel, maar een zwak punt is dat de genoemde positieve trend in ‘snow cover’:

    * alleen de maanden DJF betreft;
    * niet statistisch significant is – maar overigens wél year-to-year gecorreleerd is met de afname van het Arctische zee-ijs in het voorafgaande najaar.

    Als je naar de totale ‘snow cover’ op het Noordelijk halfrond kijkt, dan neemt die *juist af* en dan vooral tijdens voorjaar en zomer, wanneer het de meeste impact heeft op ice/snow-albedo.

    Dat werd niet genoemd in dat paper. Nu was dat niet het specifieke onderwerp, dus een ramp is het niet. Wél is het zo, dat als bijv. Judith Curry het in een discussie naar voren brengt, zij er ook gelijk bij zou moeten melden dat ‘snow cover’ in voorjaar en zomer juist (veel sterker) afneemt. Ik zou Liu et al. trouwens wel verwachten in het ‘Observations’ hoofdstuk, maar heb er nog niet naar gekeken.

    Overigens is dit alleen een *draft* en niet het IPCC 2013 rapport. Het kan en zál op allerlei punten veranderen. Zo te zien mag de tekst nog wel gestroomlijnd gaan worden, deze draft is mijns inziens wat minder leesbaar én wat minder grondig onderbouwd dan AR4.

  6. Hans Custers

    @ ontspan,

    Precies. Iedereen die een tijdje meeloopt in deze discussie kan zo langzamerhand wel weten dat WUWT een hoogst onbetrouwbare bron is. Wie die bron kritiekloos na blijft kakelen hoeft door niemand meer serieus genomen te worden.

  7. Hoi Majava,

    Ik vraag me ook af in hoeverre het IPCC deze dingen zo verwoordde om te laten zien dat signalen van buiten de wetenschap en ook weerlegde wetenschappelijke publicaties over dit onderwerp wel de aandacht hebben gehad.

    Dat weet ik wel zeker: hoofdstuk 7 en 8 zijn in 2009 specifiek gepland om tegemoet te komen aan de veelvuldige roep van ‘klimaatsceptici’ om naar deze onderdelen te kijken.

    Overigens kwamen die Galactic Cosmic Rays (GCR’s) ook in AR4 ter sprake, maar er waren toen veel minder concrete onderzoeksresultaten. Er viel toen weinig over te melden.

  8. Iedereen (mezelf incluis) zegt dan wel dat de claims gewoon absurd zijn, want gebaseerd op werkelijk niets en bovendien kan iedereen het zelf na lezen… Negeer de joelende menigte dus en loop door, denk je dus. Maar ik denk dat de schade van dit alles wel wat groter zal zijn dan ik eerst dacht. Je moet je daarvoor wel even bedenken hoe dat framen (wat de ontkenners duidelijk aan het doen zijn) dan in z’ werk gaat.

    En dan blijkt die gelekte tekst helemaal niet belangrijk te zijn. Het is heel slim om nu bijvoorbeeld dit te verzinnen, wat Elsevier schrijft: “In het nieuwste klimaatrapport van de Verenigde Naties komt wellicht de erkenning dat de zon een veel grotere invloed heeft op het klimaat, dan eerst werd aangenomen.” En natuurlijk toevoegen dat sceptici dit al lang zeggen. De aanhouders winnen, zo moeten we geloven.

    Dan is het logisch dat zodra de definitieve versie 5 uit komt en er dus zoals verwacht nog steeds geen andere rol voor de zon, noch de GCR’s is weggelegd, er van de daken zal worden geschreeuwd dat er sprake is van het verbergen (“hiding the sun”?) van onwenselijke wetenschappelijke feiten, van manipulatie en verzin het maar. En de frame is compleet.

    Eerlijk, je hoeft echt niet te denken dat de documenten nu of later ook maar iets herbergen van wat men beweert en zal beweren. Bewijzen en weerleggingen worden steeds onbelangrijker in de strijd tegen ontkenners. Ze zijn er ongevoelig voor. Dus waarom dan wel als een soort handreiking melding doen van gepasseerde stations? Dit werkt naar mijn mening het bouwen van frames juist in de hand.

  9. Hi Majava,

    Het doodzwijgen van onzin die verkondigd wordt op basis van één uit de context geknipte zin – ook nog ’s faliekant verkeerd gelezen – heeft geen zin.

    Degenen die geïnteresseerd zijn in hoe het wél zit, die geïnteresseerd zijn in het onderzoek en in de feiten, kunnen hier bij Bart Verheggen terecht voor uitleg of met vragen die zij hebben. Voor degenen die het niets kan schelen wat het onderzoek daadwerkelijk uitwijst, en wat er feitelijk in de (gehele) concept-tekst staat, is het zowiezo te laat: daar gelden slechts blinde ideologie en samenzweringstheorieën.

    Overigens vind ik de uitleg van Peter Sinclair, op zijn blog, nog het meest beknopt en to-the-point:

    http://climatecrocks.com/2012/12/14/deniers-reach-for-cherry-come-up-with-pits/

    Sinclair schakelt trouwens halverwege over naar het prima en heel gedetailleerde artikel bij Skeptical Science. Hier bij Bart Verheggen is het uitstekende artikel van Jos Hagelaars te lezen:

    https://klimaatverandering.wordpress.com/2012/05/15/theres-always-the-sun/

    En ook het eerdere stukje dat Bart geschreven heeft specifiek over het CLOUD experiment en wolkenvorming:

    https://klimaatverandering.wordpress.com/2011/10/13/wetenschapsjournalistiek-deel-ii-false-balance-cloud-experiment-cern/

    Lijkt me wel duidelijk genoeg. Ik zie trouwens bij Peter Sinclair een aardig overzicht staan van de wijze waarop dit in de media is behandeld – blijkbaar tuint men niet meer zo snel in de knip + lijmstift activiteiten van een Alec Rawls:

    http://climatecrocks.com/2012/12/16/climate-denial-game-changer-fizzles-polls-show-nature-bats-last/

  10. Hans Custers, dit akkefietje past precies in de titel van jouw reeks artikelen hier: “waarom skeptici ongeloofwaardig zijn”
    De kwaliteit van hun punten zal echt stukken beter moeten om überhaupt een gelijkwaardige discussie waard te zijn. Maar van mij mogen ze nog véél meer van dit soort onzin blijven verkondigen want daarmee kan de belachelijkheid van de septische beweging steeds helderder gemaakt worden bij het grote publiek. Zodra het grote publiek weet van de septische tactieken en deze herkent -> negeert, kunnen we misschien eindelijk eens aan die ene discussie beginnen waar we 30 jaar geleden al aan hadden moeten beginnen: wat gaan we nu eindelijk eens doen?

  11. Hallo Bob,

    Ik begrijp je insteek wel. En van mij hoef je die ook niet te veranderen. De discussie elke keer inhoudelijk in gaan, ook al is het de ontkenners niet te doen om de inhoud, zoals in dit geval, staat heel netjes en leest ook achteraf een stuk beter weg. En zo is dit blog natuurlijk opgezet. Zo kan de persoon die z’n mening bepaalt op basis van die inhoud in plaats van op wat de boodschapper zegt wat het is beter een afweging maken. Wie ben ik om daar dan een probleem mee te hebben?

    Hoe vaak kwam het dan voor dat iemand in de commentaren schreef “bedankt voor de informatie, het is nu veel duidelijker”, of iets dergelijks? Al eerder hebben we geconstateerd dat de mensen die je wil bereiken niet dezelfde zijn als die deelnemen aan de discussie. We hebben het dus over lezers. Maar als zij nooit hun waardering laten blijken voor hoe de discussie gevoerd wordt, hoe is dan te meten dat de -inhoudelijke- discussie effectief was? Het lijkt me sterk dat de drempel om zelfs maar één zin achter te laten te hoog is. Ik twijfel daarom aan de effectiviteit.

    Al geef ik toe dat de insteek die mijn persoonlijke voorkeur heeft ook niet een effect heeft dat zichtbaar/meetbaar is. In elk geval is de uitwerking op de groep die niet ter vermurwen is gelijk aan wat er hier te zien is; geen enkele.

  12. Hans Custers

    @ majava,

    Ik ben het grotendeels met je eens, denk ik… Volgens mij blijven dit soort inhoudelijke reacties op sceptische onzin nodig, gewoon om te laten zien hoe het echt zit. Maar dat alleen is niet voldoende. Het lijkt me ook van belang om regelmatig te laten zien dat de WUWT’s, Labohms, climategate.nl’s en aanverwanten stelselmatig dergelijk onzin de wereld in slingeren. En dat ze dus niet geloofwaardig (dat is waar het om draait, zoals ontspan ook aangeeft) zijn. De verschillende benaderingen vullen elkaar aan, naar mijn mening.

    Over geloofwaardigheid gesproken, Labohm maakt het weer eens bont nadat iemand hem op dit stuk van Bart heeft gewezen. Als je dit concludeert: ” Rawls is misschien wat te selectief geweest in zijn interpretatie van de tekst van het rapport”, dan heb je er toch echt niks van begrepen.

    De onzin die hij over de wetenschap uitkraamt is hemeltergend, zelf mijn favoriete Theorie van de Samenzwerende CO2 Moleculen – de suggestie dat CO2 zich in het lab wel eens heel anders zou kunnen gedragen dan in het wild – komt weer voorbij: “Hoewel laboratoriumproeven een aantoonbare fysische relatie tussen CO2 en straling vinden, lijkt de reactie te zwak om enig significant temperatuureffect in de atmosfeer te hebben, omdat het mechanisme niet in staat is om het dominante effect van (evapo)convectie te neutraliseren.” en “Het effect van kosmische straling. Volgens de laatste berichten vanuit CERN zou er toch meer effect zijn gemeten dan eerder.

    En de uitsmijter: ” Ik houd me nog ‘slechts’ zo’n tien jaar met klimaat bezig. Ik zuig niets uit mijn duim. Ik haal alles uit de metingen en (peer-reviewed) literatuur. “ Na tien jaar zo demonstratief laten zien dat je werkelijk helemaal niks van de klimaatwetenschap snapt, dat is wel een prestatie. Labohm wordt altijd bijzonder kwaad als iemand hem misleiding verwijt, maar je zou bijna voor hem hopen dat hij beter weet dan dit.

  13. Hoi Majava,

    Iedereen heeft een eigen benaderingswijze en dat lijkt me communicatief wel zo goed. Sommigen zullen geïnteresseerd zijn in jouw aanpak, anderen in die van Hans Custers en een enkeling in de mijne. Ik ervaar de blogposts en reacties van Hans als een grote verrijking, juist omdat hij op een wat andere manier omgaat met het onderwerp. Mijns inziens vult het elkaar aan.

    Het enige dat ik zelf vrij nutteloos vind: ‘wellus – nietes’, dus alleen roepen: ‘global warming is een feit, iedereen die dat niet inziet is gek!’, versus: ‘iedereen weet dat klimaatverandering onzin is, en dat het IPCC kletst!’. Dat dient alleen ter bevestiging van de eigen identiteit en het definiëren van de ‘in-group’ en ‘out-group’ – overigens wel heel menselijk gedrag.

    Het is wel grappig dat je mijn reacties ‘te inhoudelijk’ zou vinden, ik hoor wel ’s de tegenovergestelde terugkoppeling: men vindt mij dan te kort door de bocht, veel te scherp en vernederend jegens de ‘klimaatscepticus’. Anderzijds krijg ik ook wel eens positief commentaar.

    Je zei: “Eerlijk, je hoeft echt niet te denken dat de documenten nu of later ook maar iets herbergen van wat men beweert en zal beweren. Bewijzen en weerleggingen worden steeds onbelangrijker in de strijd tegen ontkenners. Ze zijn er ongevoelig voor.

    Dat klopt, het is een illusie dat het mogelijk is om ‘ontkenners’ te bereiken.

    Dat probeer ik ook niet – de enige reden om hen aan te spreken is vanwege eventuele meelezers. Hoe beter je duidelijk maakt dat de betreffende pseudo-scepticus niet gevoelig is voor logica, voor de wetenschap en voor de feiten, des te duidelijker wordt het dat diens mening ideologisch bepaald is. Dat is betreurenswaardig omdat het wetenschappelijk gezien geen enkele waarde heeft: de natuur en de atmosfeer malen niet om ‘rechts’ of ‘links’ en al evenmin om een ‘subtiele’ stellingname. De natuurwetten zijn zoals ze zijn, a-politiek.

    Hoewel… Stephen Colbert, in zijn parodie van een ‘neoconservative pundit’, beklaagde zich al: “Reality has a well-known liberal bias!“, en deze: “.. the truth, unfiltered by rational argument!

    Bekijk eens zijn prachtige speech in 2006 voor Associated Press en president G.W. Bush, hier: http://youtu.be/qa-4E8ZDj9s

  14. Ik heb met frisse tegenzin toegegeven aan de nieuwsgierigheid en reacties bij het artikel op climategate.nl gelezen. Maar ik moet toegeven, de reacties lezen verbazingwekkend, de horde heeft het zichtbaar moeilijk met de realtiteit waarop ze gewezen worden door enkele dapperen in dat wolvenhol.

    Naar aanleiding van dit akkefietje hoor ik dat psychologen alweer genoeg materiaal hebben voor meerdere studies over cognitieve dissonantie, en Voetbal International schrijft een exclusive over het verzetten van doelpalen en de Story kopt volgende week op de voorpagina met de samenzweringsverhalen van o.a. Arthur Rorsch en Hajo Smit.

    Ook Rypke Zeilmaker schroomt niet zijn gebrek aan klimaatkennis maar weer eens te etaleren:
    “Uiteindelijk heb ik ook moeite met de eenzijdige nadruk op forcering door CO2 ivm warmte-oopslag in oceaanwater. Hoe ver dringt infrarood nu door, in vergelijking met andere lichtfrequenties en wat is dáár het verschil in opwarmend effect dan van?”
    Verkeerde vraag Rypke! Maar ach, fundamenteel gebrek aan kennis en het toch altijd maar beter menen te weten dan de wetenschap, ook Dunning en Kruger publiceren weer volop klinkt het in de wandelgangen.

  15. Hans Custers

    @ ontspan,

    En Labohm verwijst in zijn stuk van vandaag, met het bord van Lucia Liljegren voor zijn kop, nog eens trots naar de onzin die hij de afgelopen dagen heeft uitgekraamd over de “onthullingen” van Rawls.

    De Colbert verwijzing van Bob wordt alleen maar toepasselijker!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s